Print:

Organisaties moeten zelf gaan nadenken over CO2-reductie binnen hun eigen context

Earl Goetheer , Principal Scientist Process Technology

LinkedIn profiel

“Belangrijk is dat organisaties zelf gaan nadenken en CO2-reductie in de vingers krijgen binnen hun eigen context.” Earl Goetheer, professor aan de TU Delft en als wetenschapper procestechnologie verbonden aan TNO, is er duidelijk over. Het energieverbruik van onze industrie gaat de komende jaren drastisch veranderen: “Al die prachtige raffinaderijen en chemische fabrieken langs de Botlek, of La Bastille in IJmuiden? Over 30 jaar ziet het er daar compleet anders uit. De soep wordt de komende decennia nog heter opgediend dan nu al het geval is. Maar het kan niet anders. Wanneer we kiezen voor 2 graden opwarming van onze atmosfeer in plaats van 1,5, dan gaat dat harde consequenties krijgen, of om het anders te zeggen: het gaat ons geld kosten, 2% van ons BNP.”

Verandering energieverbruik gaat geld kosten

Volgens Goetheer staan we met de industrie voor een immense taak als we de komende 30 jaar willen toegroeien naar een zero emissie in 2055: “Onze elektriciteitsvoorziening die nu is gebouwd op gas en kolen die moet omgezet worden naar duurzame elektriciteit. Dat betekent windmolens op zee. Die moeten gebouwd worden en aangesloten worden – dat kost allemaal geld. Energie storage, waterstof, accu’s, compressed air storage – ook dat kost geld. En vervolgens moet die energie afgeleverd worden op de juiste plek. Dat betekent dat energiesystemen in de industrie anders moet worden ingericht. Maar ook onze huishoudens. Warmtepompen of warmtenetwerken in de Nederlandse binnensteden? Dat wordt hem niet. Dus we zullen waarschijnlijk ook artificieel aardgas of biogas moeten gaan maken. De waarheid is: ook dat gaat geld kosten, zeker de komende jaren.

CO2-reductie brengt ook kansen

Toch kan CO2-reductie volgens Goetheer ook opportuniteit opleveren voor Nederlandse bedrijven: “Maar dan moeten wij als land wel nieuwe technologieën ontwikkelen en showcasen, zodat we ze vervolgens internationaal kunnen vermarkten. We moeten niet de fout maken die we hebben gemaakt met windmolens. In de jaren ’70 waren wij internationaal koploper – maar omdat aardgas hier zo goedkoop was zijn we ermee gestopt. Nu is Denemarken koploper.

Goetheer adviseert Nederlandse bedrijven dan ook om zichzelf de vraag te stellen: hoe ziet de wereld er in 2050 uit en wat hebben wij daarvoor nodig? Wat zijn volgens hem de grootste kansen voor Nederlandse als het gaat om duurzame tech-innovatie? “Waterstof is een kans. Het ontwikkelingen van electrolyzerspast goed bij Nederland. Het tweede – al is het geen populaire oplossing: capture and storage van CO2 onder de grond. Mensen vinden het geen leuk idee. Maar we moeten zo snel veranderen – de industrie gaat het gewon niet kunnen bijbenen. En dan is CO2 opslaan in onze lege gasvelden een hele logische oplossing. Met het Porthos project in de Rotterdamse haven zijn we hierin echt de wereldwijde koploper. Het derde innovatie waar ik kansen zie voor Nederland, maar misschien wel omdat ik zelf in de chemische industrie zit: circulariteit, nieuwe oplossingen voor recycling, bijvoorbeeld voor plastics.”

Verklein je footprint door energiebesparing

Voor bedrijven die zelf iets willen doen aan hun footprint, is elektrificatie een van de meest voor de hand liggende oplossingen. Opgave is dan wel: hoe kun je de variabele kosten van elektriciteit op een goede manier meenemen in je bedrijfsmodel? Goetheer: “Elektriciteitstarieven schommelen enorm per dagdeel. Wat je als bedrijf kunt doen verschilt een beetje van je processen, maar als je bijvoorbeeld werkt met koelinstallaties dan kun je deze extra laten koelen in de daluren zodat je minder elektriciteit nodig hebt in de piekuren. Een nieuwe manier van denken over hun energieverbruik kan bedrijven goed helpen.”

Iets anders dat bedrijven moeten leren: slimmer omgaan met grondstoffen en afvalstromen, want de beste manier om te besparen is nog altijd: dingen niet doen. Goetheer: “Als je ziet wat de cijfers zijn van bijvoorbeeld snijverliezen in de industrie, dat is echt zonde. Het lean instellen van machines is dus ook een oplossing. Beter samenwerken is een derde tip die ik vaak geef aan bedrijven, gewoon omdat je veel kan besparen door het uitwisselen van herbruikbare warmte- of afvalstromen met je buurman.”

Zelf nadenken over lean maken van processen

Goetheer adviseert bedrijven die de training CO2-footprint reductie in de industrie gaan volgen om zelf alvast een paar CO2 besparende scenario’s uit te denken die passen bij hun eigen processen en omgeving: “Kijk in massabalansen: wat gaat er in? Wat gaat eruit? Aan grondstoffen. Aan energiestromen, gas, stroom, stoom? De dialoog aangaan met elkaar over zaken waar men tegenaan loopt levert vaak betere inzichten op dan wanneer ik urenlang sta te praten over alle slimme technische mogelijkheden die er zijn, want die lijst is eindeloos. Belangrijk is dat organisaties zelf gaan nadenken en CO2-reductie in de vingers krijgen binnen hun eigen context. Op welke basis kan je als bedrijf bepaalde oplossingen afschieten – en wanneer weet je welke oplossingen kansrijk zijn voor je eigen organisatie?”

Als het gaat om CO2-reductie ziet Goetheer dat veel laaghangend fruit – alles waar je processen niet voor hoeft aan te passen – vaak al geplukt. Nu moeten we anders gaan kijken: “Dat kan gaan van het elektrificeren van je wagenpark tot grootschalige energieopslag op mijn eigen locatie. Maar het ligt ook echt aan het bedrijf en de omstandigheden waarbinnen je opereert wat de beste oplossingen zijn.” Warmte opslag wordt vaak vergeten volgens Goetheer, of maken van biogas van afval. Dit laatste zou weleens echt groot kunnen worden omdat elektrificatie en warmtenetten niet overal toepasbaar zijn.

In de training waarin Goetheer, samen met deelnemers vanuit voorbeelden de dialoog aangaat, zal ook worden gekeken naar de vraag hoe je mensen meekrijgt in CO2-reductie, stakeholders, medewerkers: “Bij duurzaamheid hoort een businesscase. Iets is pas duurzaam als het ook economisch duurzaam is.” Bekijk de 3-daagse training CO2-footprint reductie in de industrie.

Verder lezen?

Laat uw e-mail achter en ontvang de brochure CO2-footprint reductie in de industrie direct in uw mailbox.