Print:

Nieuwe EBA-richtlijnen voor stresstesten: de praktische uitdagingen voor banken

Sjoerd Blijlevens, Senior Manager

LinkedIn profiel

Begin november heeft de European Banking Authority (EBA) de resultaten bekend gemaakt van de meest recente EU-brede stresstest. De impact van het ‘adverse scenario’ op de CET1-ratio van de vier Nederlandse banken die aan deze stresstest hebben deelgenomen (ABN AMRO, BNG Bank, ING en Rabobank) is aanzienlijk.

Stress testing for banks Event | IIR

 

De gemiddelde CET1-ratio daalt binnen dit scenario met ongeveer 4 procentpunt (van 15.84% naar 11.85%) door een combinatie van kredietverliezen en een stijging van de risicogewogen activa. Een aantal grote Europese banken (BNP Paribas, Deutsche Bank en Société Générale) zakt in het adverse scenario zelfs tot onder de minimale kapitaaleis die voor deze banken van toepassing is (respectievelijk 9%, 9% en 8%).

De stresstest heeft ook een behoorlijke ‘impact’ gehad op de accounting- en risicomanagementafdelingen van banken. Voor een deel is dit te verklaren door inhoudelijke veranderingen. In de stresstest van dit jaar moest bijvoorbeeld voor het eerst de implementatie van IFRS 9 worden meegenomen. Verder wijken de specifieke eisen en aannames die door de EBA worden opgelegd af van de methodes die door banken voor hun interne stresstesten worden gehanteerd.

Een andere oorzaak is dat veel banken grote moeite hebben om de data die benodigd is voor de uitvoering van een stresstest op een efficiënte manier beschikbaar te maken. Data moet uit een grote verscheidenheid aan bronnen worden verzameld, de reconciliatie met het grootboek is geen vanzelfsprekendheid en meer dan eens is een hoger detailniveau vereist dan beschikbaar is.

Nieuwe richtlijnen voor stresstesten

De EBA heeft in de recente EU-brede stresstest geen harde ondergrens voor de CET1-ratio gehanteerd. Als zodanig zijn er geen banken die de stresstest niet hebben gehaald. De verwachting is desondanks dat de interne stresstest-activiteiten van banken de komende jaren onder een vergrootglas zullen liggen.

Eerder dit jaar hebben namelijk zowel de EBA als het Basel Committee for Banking Supervision (BCBS) nieuwe richtlijnen voor stresstesten gepubliceerd. De toezichthouder verwacht dat interne stresstesten een belangrijk en integraal onderdeel zijn van het risicomanagement van een bank. De nadruk ligt hierbij op scenarioanalyses: een bank moet in staat zijn om flexibel de impact van verschillende scenario’s door te rekenen, om vast te stellen of de kapitaalpositie van de bank afdoende is en of het management (preventieve) maatregelen moet nemen.

Uitdagingen

Eén van de grote uitdagingen bij het opzetten van een intern stresstest-raamwerk is het op een onderbouwde manier vertalen van een scenario in schokken op de relevante risicoparameters. Dit vergt zowel de inzet van modellen als van ‘expert judgment’. De complexiteit hiervan wordt vergroot doordat de richtlijnen voorschrijven dat banken bij het doorrekenen van scenario’s rekening moeten houden met tweede orde-effecten: de mogelijke wisselwerkingen tussen risicofactoren.

Een tweede grote uitdaging voor banken is ‘reverse stress testing’. Waar normaal de impact van een bepaald scenario wordt doorgerekend, wordt bij reverse stress testing bepaald bij welk scenario bepaalde risicomaatstaven (bijvoorbeeld de CET1-ratio) een kritieke waarde bereiken. Concrete richtlijnen of technische voorschriften voor reverse stress testing ontbreken echter: banken moeten het doen met hun eigen interpretatie en visie.

De richtlijnen stellen ook hoge eisen aan de kwaliteit van data en systemen. Gezien de eerdergenoemde problemen met de verzameling en verwerking van data is dit een andere grote uitdaging voor banken. Een mogelijke oplossing is het toepassen van functioneel datamanagement, waarbij een centrale database met eenduidige datadefinities gevoed wordt door alle relevante bronsystemen. Deze database is dan op zijn beurt de bron voor alle benodigde databewerkingen en rapportagestromen. Hierbij wordt het gebruik van de data door de eindgebruikers als uitgangspunt voor het ontwerp genomen.

Conclusie

De nieuwe EBA-richtlijnen voor stresstesten gaan in per 1 januari 2019 en het ligt voor de hand dat de toezichthouders actief zullen monitoren of deze op de juiste manier worden geïmplementeerd. De introductie van de richtlijnen voor renterisico in het bankenboek (IRRBB) ging ook gepaard met diepgaande onderzoeken door de Europese Centrale Bank (ECB). Voor banken ligt er dus een schone taak om hun stresstest-raamwerk naar een hoger plan te tillen. Dit zal echter een behoorlijke (tijds)investering vergen, gezien alle uitdagingen die in de nieuwe richtlijnen besloten liggen.

Stress testing | IIR

Meer informatie?

Laat uw e-mail achter en ontvang de brochure direct in uw mailbox.

Wij gebruiken cookies om IIR.nl gemakkelijk te maken. Bezoekt u onze website, dan gaat u akkoord met deze cookies meer informatie

De cookie-instellingen op deze website zijn ingesteld op 'toestaan cookies "om u de beste surfervaring mogelijk. Als u doorgaat met deze website te gebruiken zonder het wijzigen van uw cookie-instellingen of u klikt op "Accepteren" hieronder dan bent u akkoord met deze instellingen.

Sluiten